મુંબઈ
લોઅર પરેલમાં સેન્ચુરી મિલની મુખ્ય જમીન ખાનગી ડેવલપરને લીઝ પર આપવાના બૃહન્મુંબઈ મ્યુનિસિપલ કોર્પોરેશન (BMC)ના પ્રસ્તાવ સામે વિરોધ વધી રહ્યો છે. આ પ્રસ્તાવ અંગે પ્રશ્નો ઉઠાવતા, કોંગ્રેસ પાર્ટીએ જમીનના મૂલ્યાંકન અને મ્યુનિસિપલ કોર્પોરેશનને મળતા નાણાકીય લાભોની સ્વતંત્ર સમીક્ષાની માંગ કરી છે.
BMCએ સેન્ચુરી મિલની આશરે ૨૩,૮૨૨ ચોરસ મીટર (લગભગ ૬.૧૭ એકર) જમીનના પુનર્વિકાસ માટે સૌથી વધુ બોલી લગાવનાર તરીકે પેડર રિયલ્ટી લિમિટેડની પસંદગી કરી છે. કંપનીએ જાહેર-ખાનગી ભાગીદારી (PPP) મોડેલ હેઠળ ૩૦ વર્ષના લીઝ માટે લગભગ ₹૧,૩૫૧ કરોડની બોલી લગાવી છે. દરખાસ્તમાં લીઝને વધુ ૩૦ વર્ષ માટે લંબાવવાનો વિકલ્પ પણ શામેલ છે.

જમીન મૂલ્યાંકન અંગે વાંધો
પ્રસ્તાવનો વિરોધ કરતા, બીએમસીમાં કોંગ્રેસના જૂથના નેતા અશરફ આઝમીએ જણાવ્યું હતું કે જમીન મ્યુનિસિપલ કોર્પોરેશનની એક મહત્વપૂર્ણ સંપત્તિ છે અને તેને આટલા લાંબા સમય માટે ખાનગી ડેવલપરને ભાડે આપવી અયોગ્ય છે. તેમનો દાવો છે કે જમીનના બજાર મૂલ્ય અને તેની વિકાસ ક્ષમતાને ધ્યાનમાં લેતા, બીએમસી નોંધપાત્ર રીતે વધુ નાણાકીય લાભ મેળવી શકે છે. તેમણે સ્વતંત્ર મૂલ્યાંકન અને દરખાસ્ત પર પુનર્વિચારણાની માંગ કરી છે.
આઝમીનો દાવો છે કે આ સોદાથી બીએમસીને આશરે ₹10,000 કરોડનું નુકસાન થઈ શકે છે, કારણ કે જમીનની વિકાસ ક્ષમતા પ્રસ્તાવિત રકમ કરતાં ઘણી વધારે છે. તેમણે એવી પણ માંગ કરી છે કે પુનર્વિકાસ યોજનાની સંપૂર્ણ વિગતો જાહેર કરવામાં આવે અને જમીનનો વિકાસ કરતી બીએમસીના વિકલ્પની પણ શોધ કરવામાં આવે.

650 પાત્ર પરિવારો માટે ઘરો
પ્રસ્તાવિત પુનર્વિકાસ યોજનાનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય સેન્ચ્યુરી મિલ સાથે સંકળાયેલા પાત્ર રહેવાસીઓ અને ભૂતપૂર્વ મિલ કામદારોના પરિવારોનું પુનર્વસન છે. આ યોજનામાં લગભગ 650 પાત્ર લાભાર્થીઓને આશરે 405 ચોરસ ફૂટના ઘરો પૂરા પાડવાનો પ્રસ્તાવ છે. હાલમાં, આ જમીનના પ્લોટ પર જૂના રહેણાંક બાંધકામો અને અન્ય સુવિધાઓ અસ્તિત્વમાં છે.

ટેન્ડર પ્રક્રિયા અંગે પ્રશ્નો
વિપક્ષી સભ્યોએ માત્ર લીઝ રકમ જ નહીં પરંતુ ટેન્ડર પ્રક્રિયા પર પણ પ્રશ્ન ઉઠાવ્યા છે. એવો આરોપ છે કે અનેક બિડરોની અરજીઓ નકારી કાઢવામાં આવ્યા પછી, ફક્ત એક જ કંપનીને આગળ વધવાની મંજૂરી આપવામાં આવી હતી. વિપક્ષી સભ્યોએ સમગ્ર પ્રક્રિયાની તપાસ કરવાની અને જો જરૂરી હોય તો, નવું ટેન્ડર બહાર પાડવાની માંગ કરી છે.
પેડર રિયલ્ટીની બોલી BMCના ₹1,348 કરોડના નિશ્ચિત અનામત ભાવ કરતાં માત્ર 0.22 ટકા વધુ હતી. પરિણામે, વિપક્ષ પ્રશ્ન કરે છે કે શું મ્યુનિસિપલ કોર્પોરેશન આટલા મહત્વપૂર્ણ જમીન માટે વધુ સારી નાણાકીય દરખાસ્ત મેળવી શક્યું હોત.

સામાન્ય સભામાં અંતિમ પરીક્ષણ

સુધારણા સમિતિએ દરખાસ્તને મંજૂરી આપી છે, અને હવે તેને અંતિમ મંજૂરી માટે BMCની સામાન્ય સભા સમક્ષ મૂકવામાં આવશે. આ જોતાં, આગામી બેઠકમાં સેન્ચ્યુરી મિલની જમીન ભાડે આપવાનો મુદ્દો રાજકીય રીતે મહત્વપૂર્ણ વિષય બનવાની શક્યતા છે.

મુખ્ય વિવાદ એ હકીકતમાં રહેલો છે કે, જ્યારે આ પ્રોજેક્ટ મિલ કામદારો માટે લાંબા સમયથી પડતર રહેઠાણના મુદ્દાને ઉકેલવાનો દાવો કરે છે, ત્યારે વિપક્ષનો આરોપ છે કે મુંબઈમાં એક ખૂબ જ મૂલ્યવાન જાહેર જમીનનો ટુકડો લાંબા ગાળા માટે ખાનગી વિકાસકર્તાને ઓછામાં ઓછા નાણાકીય લાભ સાથે સોંપવામાં આવી રહ્યો છે.