મહારાષ્ટ્રમાં વધતા માનવ-વાંદરા સંઘર્ષને કાબૂમાં લેવા માટે રાજ્ય સરકારે એક અનોખી પહેલ શરૂ કરી છે. સરકારના આદેશ મુજબ હવે કોઈ વ્યક્તિ વાંદરો પકડે તો તેને પ્રતિ વાંદરો ₹૬૦૦નું ઇનામ આપવામાં આવશે.
માનવ-વાંદરા સંઘર્ષમાં વધારો
રાજ્યના શહેરો અને ગામડાઓમાં રીસસ મેકાક અને હનુમાન લંગુરની વધતી વસ્તી લોકો માટે ગંભીર સમસ્યા બની ગઈ છે.
ઘણા વિસ્તારોમાં વાંદરો ઘરોમાં ઘૂસીને ખોરાક ચોરી કરે છે અને રસ્તા પર જતા લોકોને હુમલો પણ કરે છે, જેના કારણે નાગરિકોમાં ભયનો માહોલ છે.
‘કેશ ફોર કેચ’ પહેલ શરૂ
વન વિભાગે આ સમસ્યાને ધ્યાનમાં રાખીને ‘કેશ ફોર કેચ’ અભિયાન શરૂ કર્યું છે.
આ યોજના હેઠળ:
- વાંદરાઓને પકડવા માટે જાળી અને પાંજરાનો ઉપયોગ થશે
- દરેક પકડાયેલા વાંદરાનો ફોટો લેવામાં આવશે
- રેકોર્ડ રાખવામાં આવશે
- ત્યારબાદ તેમને શહેરથી ઓછામાં ઓછા ૧૦ કિમી દૂર જંગલમાં છોડવામાં આવશે
₹૬૦૦ ઇનામ પર ઉઠ્યા સવાલ
સરકારના આ નિર્ણય પર વિવાદ પણ ઊભો થયો છે. ઘણા લોકો સવાલ કરી રહ્યા છે કે શું માત્ર ₹૬૦૦ માટે કોઈ વ્યક્તિ આ જોખમી કામ કરશે?
વાંદરા પકડવાનું કામ સરળ નથી અને તે જીવલેણ પણ બની શકે છે.
વાંદરાઓ પર હુમલા વધતા
બીજી તરફ, વાંદરાઓ પર માનવીય હુમલાની ઘટનાઓ પણ વધી રહી છે.
થાણેના યેઉર જંગલમાં તાજેતરમાં બે વાંદરાઓને તીર વાગેલી હાલતમાં મળ્યા હતા, જેના કારણે વન વિભાગ સતર્ક બન્યો છે.
દોષિતોની માહિતી માટે ₹૨૫,૦૦૦ ઇનામ
વન વિભાગે આ કેસમાં દોષિતોની માહિતી આપનારને ₹૨૫,૦૦૦નું ઇનામ જાહેર કર્યું છે.
વન્યજીવ સંરક્ષણ અધિનિયમ, ૧૯૭૨ હેઠળ અજાણ્યા શિકારીઓ સામે કેસ પણ નોંધવામાં આવ્યા છે અને સીસીટીવીના આધારે તપાસ ચાલી રહી છે.
સંરક્ષણ સામે નિયંત્રણનો પ્રશ્ન
એક તરફ સરકાર વાંદરાઓની વધતી સંખ્યાને કાબૂમાં લેવા પ્રયાસ કરી રહી છે, તો બીજી તરફ વન્યજીવ પ્રેમીઓ પ્રાણીઓની સુરક્ષા અંગે ચિંતા વ્યક્ત કરી રહ્યા છે.
આ યોજના કેટલી અસરકારક સાબિત થશે અને શું તે માનવ-વન્યજીવ સંઘર્ષ ઘટાડવામાં સફળ રહેશે—તે આવનારા સમયમાં સ્પષ્ટ થશે.
